Saturday, April 25, 2015

Text, Syntax, Semantics และ Sense

    ในเว็บเชิงความหมายนั้น โปรแกรมคอมพิวเตอร์จะพิจารณาข้อมูลในหลายแง่มุม ข้อมูลถูกมองว่าเป็นเท็กซ์ (Text) ซึ่งเท็กซ์คือสตริง เช่นในการค้นหาข้อมูลในระบบเว็บปัจจุบันนั้นยังมีพื้นฐานการค้นหาข้อมูลด้วยการจับคู่คำสำคัญ (keyword matching) ซึ่งมีการพิจารณาการแมชชิ่งสตริงเป็นหลัก  เช่นหากผู้ใช้งานค้นหาข้อมูลด้วยคำว่า รถยนต์  เสิร์ซเอนจิ้นต์ก็จะทำหน้าที่จับคู่คำสำคัญนั้นกับคำที่เว็บเพจถูกกำหนดในระบบการจัดทำดัชนีเว็บ  การค้นหาในลักษณะนี้ อาจมีการประยุกต์เทคนิคในการจับคู่เพื่อช่วยให้การค้นหาข้อมูลทำได้ดีขึ้น  เช่น การใช้เทคนิค stemming ในการปรับแต่งคำที่มีต้นกำเนิดเดียวกันให้เป็นคำต่างๆ ที่มีการผันตามไวยากรณ์ของภาษา เทคนิคนี้อาจใช้ไม่ค่อยได้กับภาษาไทย แต่สำหรับภาษาอังกฤษคำสำคัญ car อาจถูกปรับแต่งเป็น cars ซึ่งแสดงรูปพหูพจน์ในภาษาอังกฤษ ดังนั้นในแง่ของเท็กซ์ เราพิจารณาข้อมูลตามรูปแบบของคำ (syntax) ซึ่งมักมีรูปแบบที่ใกล้เคียงกัน
    ในการพิจารณาตามความหมาย (meaning) ของคำ หรือในแง่มุมของ Semantics คำว่า รถยนต์  มีความเกี่ยวข้องกับคำว่า  ยานพาหนะ  รถบรรทุก  รถเก๋ง  รถจักรยาน  เนื่องจากคำเหล่านี้มีความหมายที่สัมพันธ์กันใน 2 มุมมองเป็นหลัก  เช่น เป็นคำที่มีความหมายกว้าง   และเป็นคำที่มีความหมายเจาะจงของอีกคำ เช่น  หากจะพิจารณาระหว่างคำว่า  รถยนต์  กับ ยานพาหนะ  จะพบว่า คำว่ายานพาหนะมีความหมายกว้าง (หรือไม่เจาะจง) ในขณะที่ รถยนต์ เป็นคำที่มีความหมายเจาะจงกว่า ซึ่งหมายถึงยานพาหนะที่มีตามปกติจะมีล้อมากกว่า 2 ล้อ และมีเครืองยนต์ในการขับเคลื่อน หรือใช้กำลังไฟฟ้า หรือพลังงานอื่นยกเว้นที่เดินบนราง (ความหมายตามราชบัณฑิตยสถาน) ดังนั้น Semantics จะพิจารณาถึงความหมายของคำ ซึ่งคำหนึ่งๆอาจมีความหมายเกี่ยวข้องกับอีกคำได้  โดยคำทั้งสองนั้นอาจมี Syntax ที่ต่างกัน  (เขียนต่างกัน) หากจะพิจารณาคำว่า รถยนต์ กับรถเก๋ง อาจมีความใกล้เคียงกันในแง่ของความหมาย ที่รถเก๋งคือรถยนต์ที่มีหลังคาเครื่องบังแดดบังฝน มีทั้งชนิดติดตายตัวและเปิดปิดได้ ปรกตินั่งได้ไม่เกิน ๗ คน  ในกรณีนี้ รถเก๋ง จะเป็นคำที่มีความหมายเจาะจงมากกว่าคำว่ารถยนต์   คำบางคำอาจเขียนต่างกันแต่มีความหมายเดียวกัน เช่น รถจักยานยนต์ กับ รถมอเตอร์ไซค์  ในภาษาอังกฤษเราเรียกคำที่มีความหมายเหมือนกันแม้ว่าจะเขียนต่างกันว่า Synonym 
     ในเรื่องของ Sense นั้น  เกี่ยวข้องกับการรับรู้หรือความเข้าใจเกี่ยวกับความหมายของคำ  การรับรู้หรือความเข้าใจนั้นมีความแตกต่างกันไปตามบริบท (context) เช่น คำว่า รถเครื่อง  คนในภาคกลางส่วนใหญ่จะเข้าใจว่าหมายถึง รถจักรยานยนต์  ส่วนคนในภาคอีสานส่วนใหญ่อาจเข้าใจว่าหมายถึงรถที่ใช้เครื่องยนต์  
     ดังนั้นข้อมูลในเว็บเชิงความหมาย หรือ คำ (term) ถูกพิจารณาเป็นเท็กซ์หากไม่คำนึงถึงความหมาย   Semantics เกี่ยวข้องกับความหมายของคำ โดยไม่สนใจเรื่องของ Syntax (รูปแบบของคำ - เขียนต่างกันได้) ส่วน Sense เกี่ยวข้องกับการรับรู้หรือความเข้าใจต่อความหมายของคำซึ่งแตกต่างไปตามบริบท         
     ในเว็บเชิงความหมายได้หยิบยกตัวอย่างของ Word-Sense ซึ่งเป็นพจนานุกรมคำพ้อง (Thesaurus) คือคำที่มีความหมายเดียวกันแต่อาจมีรูปแบบการเขียนต่างกัน  เป็นตัวอย่างแรกๆของการพัฒนาออนโทโลยี (Ontology) ซึ่งเป็นองค์ประกอบหลักส่วนหนึ่งของเว็บเชิงความหมาย 
     

No comments:

Post a Comment